De juiste verenigingsprofessional op de juiste plaats

25-09-2013 

Er is een filmpje dat het op internationale congressen altijd goed doet als ‘ijsbreker’. Het speelt zich af in de alarmcentrale van de kustwacht ergens aan de Duitse Noordzee, alwaar de dienstdoende commandant zijn post even verlaat voor een sanitaire stop en zijn jonge assistent opdraagt een oogje in het zeil te houden. Plots komt er een noodoproep binnen. ‘Mayday, Mayday, we are sinking, WE ARE SINKING!’ schreeuwt een wanhopige kapitein. Verschrikt kijkt de jonge slungel in de centrale om zich heen – is zijn baas al in aantocht? –  maar na de herhaalde oproep schraapt hij nerveus zijn keel en zet de microfoon open: ‘H-h-hallo, sisis ze zjerman koostgard  ….. wa-wass arrjoe sinking about?’

Het is een reclamefilmpje van een bekend taleninstituut, maar ik moest eraan denken tijdens de zomerbijeenkomst van VPN. Twee gerenommeerde sprekers gaven  hun visie op het thema ‘De juiste verenigingsprofessional op de juiste plaats’. Eén van hen, Peter Tack, citeerde  uit het boek ‘Twee kapiteins op één schip – voorzitters en directeuren van verenigingen’ van wijlen Theo Jonkergouw om verder in te gaan op het samenspel tussen voorzitter en directeur.

De toenemende tijdsdruk waar veel vrijwilligers vandaag de dag mee te maken hebben en de daaruit voortvloeiende schaarste aan beschikbare en competente bestuurders hebben mede bijgedragen aan de professionalisering van branche- en beroepsverenigingen. Niet alleen de grote koepelorganisaties , ook kleinere brancheorganisaties hebben vandaag de dag een professionele verenigingsmanager aan het hoofd van hun dagelijks apparaat.

Bij de meeste professionele verenigingen opereren voorzitter en directeur/secretaris naast elkaar, en net als op een schip zijn daar risico’s aan verbonden. De directeur  is in principe ‘dienend’ aan de voorzitter, maar moet tegelijkertijd ook gemachtigd zijn om sturend op te treden om niet op de klippen te varen. De voorzitter draagt de verantwoordelijkheid voor  de directeur, maar moet erop kunnen vertrouwen dat beiden dezelfde koers varen: ‘dienend’ moet niet ontaarden in ‘deinend’ leiderschap, want voor je het weet maakt het vaartuig slagzij.

Communicatie, wederzijds begrip en een goede verstandhouding zijn essentiële componenten voor goed functionerend leiderschap van de moderne branche- of beroepsorganisatie. Daarin zullen beide spelers, de voorzitter en directeur gezamenlijk hun balans moeten vinden. Aan een kapitein Schettino die eigenhandig zijn schip in gevaar brengt heeft geen enkele organisatie iets. Daar helpt geen lieve (of minder lieve) kustwacht aan.

In de woorden van executive search specialist Marcel Gasseling, de tweede spreker op de VPN bijeenkomst, is de verenigingsdirecteur eerste en tweede man tegelijk. Stevig maar zonder ijdelheid; gedreven door de publieke context;met een breed gedragsrepertoire; in staat om te verbinden; bereid om uit de eigen comfortzone te treden maar vooral ‘in de rebound’, met humor en het vermogen om te relativeren.

Herkent u zich in dit meerkoppig competentieprofiel? Dan bent u de juiste verenigingsprofessional. Kom dan aan boord bij VPN, dan bent u ook nog op de juiste plaats!

Jules Lejeune
Secretaris VPN